वर्तमान शिक्षा र समाजको चिन्ता

वर्तमान शिक्षा र समाजको चिन्ता

दामोदर न्यौपानेले विभिन्न खोज–अनुसन्धान गरी लेखेको पुस्तक ‘कर्म सिकाइमा गहिरिएको खाडल’ शैक्षिक क्षेत्रसँग सम्बन्धित छ । बालबालिकाको अवस्था, सिकाई, अभिभावक...

किताबी हाट

किताबी हाट

किताब पसल नै एउटा–दुइटा हुन्थे। विदेशी किताब चाहिए पनि त्यहीँ गइन्थ्यो। अहिले असंख्य किताब पसल छन्। कुन किताब कुन पसलमा...

रूपरेखा- ३००

रूपरेखा- ३००

पछि दुई–चारजना शिक्षक साथीले दुई–चार पटक पढे। खै कुनचाहिँ मूर्ख मनुवाले हो, 'मलामी' शीर्षकको कथाका कथाकार भाउपन्थीको नाम काटेर मसीले...

नेपालका युवा

'युवा'को शाब्दिक अर्थ 'बाल्यकाल' सकिएर प्रौढकालमा नपुगुन्जेलको कर्मठ समय हो। यसरी युवा भन्नाले त्यस उमेरका नरनारीलाई बु‰नुपर्छ, जो क्रियाशील, साहसी...

के ईसा पनि हिन्दू नै थिए?

के ईसा पनि हिन्दू नै थिए?

शनिबार, ०३ भदौ २०७४

फिलिस्तिनलाई छोडेर ईसा जुन बाटो भारतमा पसे त्यसको वर्णन अहमद कादियानीले 'जिसस इन इण्डिया' अर्थात् 'ईसा भारत मे' भन्ने पुस्तकमा प्रस्ट गरेको छ। एक प्रमाण अरु छ। त्यो यो छ कि काश्मीरमा आज पनि ईसाको समाधि विद्यमान छ।

व्यंग्य : बाढी

व्यंग्य : बाढी

शनिबार, ०३ भदौ २०७४

केही दिनअघिको कुरा हो, भारतले नेपालको अदुवा रोकेको थियो। किन रोकेको हो, कसैलाई थाहा छैन। भारत जान ठिक्क भएको अदुवा जम्मै सीमामै रोकिदियो। कहिले अलैँची रोकिदिन्छ। कहिले चिया रोकिदिन्छ। कहिले तयारी पोसाक रोकिदिन्छ त कहिले गलैँचा रोकिदिन्छ। यसपालि पानी रोकिदियो। त्यो पनि बाढीको पानी। पानी रोकेपछि गाउँ डुबानमा पर्नु स्वाभाविकै हो।

'सामाजिक संवेदनशीलतामा पुस्तक लेखिनुपर्छ'

'सामाजिक संवेदनशीलतामा पुस्तक लेखिनुपर्छ'

शनिबार, ०३ भदौ २०७४

सरल एवं कलात्मक भाषामा गाउँबेँसीका जीवनकथा गीत, कविता र गजलमा उतार्ने स्रष्टाको नाम हो, प्रकट पगेनी 'शिव'। कास्कीको देउराली गाउँमा जन्मे/हुर्केका पगेनीको सिर्जनामा माटोको सुवास पाइन्छ। उनी श्रोता तथा दर्शकलाई आफ्नो वाचनकलाले लठ्याउँछन्। पोखरामा बसेर साहित्य साधना गरिरहेका उनका दुई संग्रह– यो मन कतै अल्झेको छ र जुनको चिठी जुनालाई, अनि गजलसंग्रह 'प्रणय वेदका ऋचाहरू प्रकाशित छ।

राष्ट्रले चिनेका प्रतिभा

राष्ट्रले चिनेका प्रतिभा

शनिबार, ०३ भदौ २०७४

'मैले सञ्चालन गरिरहेको विशेष स्कुल तथा पुनर्स्थापना केन्द्रमा ४५ बालबालिका छन्। यही बालबालिकाको हेरचाहमै दिन बितिरहेका बेला मन्त्रालयले सम्मान गर्न लागेको कुराले निकै उत्साहित बनायो,' सम्मान ग्रहणपछि नागरिकसँग उप्रेतीले खुसी पोखिन्, 'सम्मानले खुसीसँगै जिम्मेवारी थपेको बोध भएको छ।'

थरिथरि भाका, थरिथरि सन्देश

थरिथरि भाका, थरिथरि सन्देश

शनिबार, ०३ भदौ २०७४

तीज आउन अझै केही दिन बाँकी छ। तर, तीजका गीत भने महिनाअघि नै घन्किन थालिसकेका छन्। महिनाअघि घन्किन थालेका तीज गीतको चर्चा पनि उस्तै छ। पछिल्लो समय पुरानो पुस्ताका मात्र होइन, भर्खरै गायकी थालेकाले पनि तीज गीत रेकर्ड गराएका छन्। यसपाली थरिथरि भाका र सन्देश दिने गीत बजारमा आएका छन्।

विभाजन वाङ्मय

विभाजन वाङ्मय

शनिबार, २८ साउन २०७४

गोर्खा सैनिकलाई सामानजस्तै भागबन्डा गरिएको इतिहास नेपालीका लागि साहित्य सिर्जनाको चाखलाग्दो विषय हुनसक्छ, भारतीय र पाकिस्तानी विभाजित परिवार त्यहाँका लेखकका लागि गहकिलो खुराक बनेझैँ ।

फूलमतीको तीज

फूलमतीको तीज

शनिबार, २८ साउन २०७४

यसै क्रममा एक सहकर्मी पुरुष साथी पनि आफ्नो प्रतिभा देखाउन मञ्चमा उक्लिए । उनले तीजमा महिलाका पीडा मात्र छैनन्, पुरुषका पनि पीडा पनि छन् भन्न थाले । गीतमार्फत उनले तीजका दर खाने बखत आएर दिदीबहिनीले भकारीको अन्न, बारीका अम्बा, घिरौँला, फर्सी, काँक्रा सबै सकेका कुरा व्यक्त गरे । महिलाले तीजको दरमा मादक पदार्थ खाई श्रीमान्लाई दुःख दिएकोजस्ता भावना पोखिएका गीत पस्किएपछि एकछिन वातावरणमा सन्नाटा छायो ।

कला विस्तार

शनिबार, २८ साउन २०७४

यो वर्षको राष्ट्रियकला प्रदर्शनी तथा प्रतियोगिता सम्पन्न भयो । देशभरिका चार सय २६ कलाकारका चार सय ५८ कलाकृति प्रदर्शनमा राखिएका थिए । सधैँजस्तो यो वर्ष सुधारिएर प्रस्तुत हुन्छौ“ भन्दाभन्दै पनि राष्ट्रियकला प्रतियोगिता विवादरहित हुन सकेन । विशेषतः प्रतियोगिता मिथिलाकला पुरस्कारका सन्दर्भमा विवादित बन्यो । निर्णायक मण्डलीमा रहेकाहरू पूर्ण सक्षम नभएको, पुरस्कार आफ्ना मान्छेका कमजोर कलाकृतिलाई दिइएको आक्षेप लगाइयो । विवाद सतहमा आइसकेकाले सम्बन्धित पक्षको स्पष्टीकरण आउला । जे भए पनि नेपाल ललितकला संस्थानले राष्ट्रभरिका सम्पूर्ण कलाकारलाई समेट्ने र एक सूत्रमा बाँध्ने उद्देश्यमा थालनी गरेको यो कार्यक्रम नियमित हुन सक्नु नै नेपाली कलाको विकास तथा सक्रियताको सूचक हो ।

'ट्रेजेडीहरूले पछ्याइरहन्छन् रामदेवलाई'

'ट्रेजेडीहरूले पछ्याइरहन्छन् रामदेवलाई'

शनिबार, २१ साउन २०७४

४३ वर्षीय दीक्षित त्यसै रात बिते। भोलिपल्ट बिहान दीक्षितका सहयात्रीले उनको अनुहार नीलो भएको देखे। उनीहरूले रामदेव समक्ष पोस्टमार्टमको प्रस्ताव गरे। रामदेवले भने शास्त्रीय मान्यताको दाबी गर्दै पोस्टमार्टम अस्वीकार गरिदिए। दीक्षितको पोस्टमार्टम नगरी दाहसंस्कार गरियो।

हाँस र हात्तीको कथा

हाँस र हात्तीको कथा

शनिबार, २१ साउन २०७४

ती मू¨त हामीले झैँ बोल्न सक्तैनन् र अमानवीय तथा असंास्कृतिक व्यवहारको पोल खोल्न सक्दैनन् भन्नेहरू पनि आजभोलि देखापर्दै छन्। तर मान्छेको मुख थुनिन सक्छ वा मृत्युद्वारा निर्जीव हुन सक्छ अनि मान्छे झूटो बोल्न सक्छ वा विदेशीका पैसामा बिक्न सक्छ, मू¨तहरूको कलात्मक मुख भने अभिव्यक्तिको सशक्त माध्यम हुँदोरहेछ।

सत्यमोहन कि सत्यजीवन?

सत्यमोहन कि सत्यजीवन?

शनिबार, २१ साउन २०७४

करिब दुई वर्षअगाडि। ललितपुरस्थित एउटा पुरानो घर। भर्खरै गएको भुइँचालोबाट अविचलित त्यही घरको भुइँतला र त्यहीँ अवस्थित पुरानो सोफामा विराजमान एक व्यक्ति, झन्डै–झन्डै सय वर्षको उमेर छुनै लागेका 'शताब्दी–पुरुष' सत्यमोहन जोशी!

काउच सर्फिङ

काउच सर्फिङ

शनिबार, २१ साउन २०७४

उच्चारण गर्न गाह्रो नाम भएको सहरकी एउटी वयस्क सुन्दरीको तस्बिरले आकर्षित गर्‍यो मलाई। तस्बिर कतै पहेलीमा थियो सायद। उनको आग्रहले चुनौती दिएको थियो। 'एउटी चकचके र जिद्दी फिनिस केटीका केही रोचक कथा सुन्ने हिम्मत गर्ने कोही छ? त्यसो भए मलाई पाहुनाको रूपमा स्विकार्नुस्।' मिति १ देखि ७ मे।

गीतको चोरी

गीतको चोरी

शनिबार, २१ साउन २०७४

नेपाली  फिल्म क्षेत्रमा अहिले एउटा चोरीको घटना बहुत चर्चित छ। गएको केही हप्तादेखि यही चोरीबारे चर्चा चलिरहेको छ। खासमा भएको के भने एउटा नेपाली फिल्मले कुन्नि कसको गीत चोरेको रहेछ। गीत चोरेकोबारे पूरा फिल्म इन्डस्ट्रीमै हल्लाखल्ला छ। गीत चोर्‍यो? कसले? कुनचाहिँ? कहिले? किन? अहिले इन्डस्ट्री यही प्रश्नको उत्तर दिँदै हैरान छ।

'पुस्तक साथमा भएन भने अप्ठेरो महसुस हुन्छ'

'पुस्तक साथमा भएन भने अप्ठेरो महसुस हुन्छ'

शनिबार, २१ साउन २०७४

हरि शर्मा चर्चित राजनीतिक विश्लेषक हुन्। त्रिभुवन विश्व विद्यालयबाट राजनीतिशास्त्रमा स्नातकोत्तर शर्माले अमेरिकाको करनेल विश्वविद्यालयबाट तुलनात्मक राजनीतिमा स्नातकोत्तर गरेका छन्। झन्डै १५ वर्ष अध्यापनमा बिताएका उनको सहलेखनमा पोलिटिकल लिडरसिप इन नेपाल र लोकल लिडरसिप इन नेपाल पुस्तक प्रकाशित छ।

म्यादीमाइला

म्यादीमाइला

शनिबार, २१ साउन २०७४

मधुमाइला हिजै जस्तो लाग्छ- जोत्दजोत्दैको हलगोरू फुकाएर, चराउँदा चराउँदैका गाइबाख्रा गोठमा छाडेर तिमी म्यादी पुलिस भएको।

सताक्षीधाम दर्शन

सताक्षीधाम दर्शन

शनिबार, २१ साउन २०७४

मन्दिरभित्र घाँटीमा गोमन सर्पले बेरिएका दिगम्वरेश्वरको मूर्ति छ। अहिले त्यहाँ सताक्षी माताको सुन्दर मन्दिर पनि बनाइएको छ।