लेखक-पाठक तालमेल

लेखक-पाठक तालमेल

पछिल्लो समय पुस्तक बजारको व्यावसायिकतासँगै पाठकको अवमूल्यन पनि गर्न थालिएको छ। कमजोर वा सामान्य विषयमा पाँच सय पृष्ठ लेख्नेले पनि...

सँगसँगै हिँडेका पाइलाको याद

सँगसँगै हिँडेका पाइलाको याद

जीवनको सौन्दर्य खोज्दाखोज्दै जीवन यथावत् भोगेर, तर सृष्टिको गीतलाई अविभाज्य छोडेर गएका कवि हुन् उनी। तर, आजको समय विभाजित मानसिकतामा...

एसएलसी नोस्टाल्जिया

एसएलसी नोस्टाल्जिया

खेलमा त विभिन्न तौल समूहमा वर्गीकरण गरी प्रतियोगिता हुन्छ। यो एसएलसीमा कति पक्षपाती व्यवहार? अंग्रेजी माध्यममा पढे–बढेका विद्यार्थी र एउटा...

कन्याउने फुर्सद

कन्याउने फुर्सद

घरमा सम्पत्तिमात्र थियो, त्यसको उपयोग महिलाका सहुलियत र सजिलोका लागि भने वर्जितझैँ थियो। परिवारका पुरुष सदस्यहरू लामा विद्या पढ्न भोट...

विख्यात प्रशासकको आत्मवृत्तान्त

शनिबार, १२ चैत २०७३

यो किताब पढ्दा महेन्द्रकालीन र वीरेन्द्रकालीन नारायणहिटीको कार्यशैली बीचको फरक राम्रोसँग थाहा पाउन सकिन्छ। महेन्द्रले दरबार प्रशासनलाई बडो दृढतापूर्वक आफ्नो पूर्ण नियन्त्रणमा राखेका थिए भने वीरेन्द्रको प्रशासन उनले भन्दा अरूले नै हाँकेका थिए भन्ने निचोडमा पुग्छ पाठक किताबमा परेको दरबारसम्बन्धी प्रसंग पढिसकेपछि।

अविराम बाबुराम?

शनिबार, १२ चैत २०७३

पत्रकार अनिलको हुटहुटीकै कारण अविराम बाबुराम प्रकाशनमा आएको हो वा राजनीतिक उद्देश्यले बाबुरामको देवत्वकरण गर्ने र पुष्पकमल दाहालको तेजोबध गर्ने योजनामा बजारमा ल्याइएको हो? प्रश्न अनुत्तरित छन्। बाबुरामबारे बुझ्न, माओवादी 'जनयुद्ध' का आरोह–अवरोह र युद्ध, शान्ति प्रक्रियाबारे जानकारी राख्नेका लागि पुस्तक उपयोगी हुन सक्छ।

बुँख्याचा मनको रंगशिल्प

बुँख्याचा मनको रंगशिल्प

शनिबार, १२ चैत २०७३

'बुँख्याचा मन'को निर्देशकीय परिकल्पनाका दृष्टिले रंगमञ्च संयोजनले उच्चता प्राप्त गरेको देखिन्छ। मितव्ययी रंगप्रविधिबाट पनि यति गहिरो कथालाई सहजै प्रस्तुत गर्न सकिन्छ भन्ने कुरालाई निर्देशक राजको कल्पनाशीलताले प्रमाणित गरिदिएको छ।

तीन कविता : उडान

शनिबार, १२ चैत २०७३

बुवाले, आमाले अनि यो समाजले उसलाई भनेको छ– तेरी बहिनीको रक्षा गर्नु। उसलाई प्रष्ट थाहा छ कसरी निर्वाह गर्ने हो यो जिम्मेवारी उसका शंकालु नजर मेरो वरिपरि घुमिरहन्छन्।

'निशा नभएको भए म डुबिसक्थेँ'

'निशा नभएको भए म डुबिसक्थेँ'

शनिबार, १२ चैत २०७३

सँगै नाटक गर्दागर्दै सुनील र निशाले एकअर्कालाई मन पराए, प्रेमिल व्यवहार दर्शाउन थाले। उनीहरूको कलिलो प्रेमको पालुवाले रंगमञ्चको पर्दा छिचोल्यो, अलिअलि गाइँगुइँ चल्न थाल्यो।

मेसीकी फ्यान सोना

मेसीकी फ्यान सोना

शनिबार, १२ चैत २०७३

फागुन २५ गते राति बार्सिलोना र पिएसजी टिमको खेल हुने भएपछि कागेश्वरी मनोहरा नगरपालिकाकी सोना थापा दंग थिइन्। झन्डै तीन साताअगाडि भएको खेलमा पिएसजीसँग ४–० ले बार्सिलोना हारेको पीडा उनले भुल्न सकेकी थिइनन्। अघिल्लो साताको पराजय बिर्सने गरी यसपालि बार्सिलोनाले बदला लिन्छ भन्नेेमा उनी विश्वस्त थिइन्।

सहरको स्वाद

सहरको स्वाद

शनिबार, १२ चैत २०७३

भक्तपुर दरबार क्षेत्रको कला र संस्कृतिको भव्यताको वर्णन कहिल्यै पूरा हुँदैन। त्यहाँका मूर्त–अमूर्त सम्पदा प्राचीनकालदेखि नै जीवन्त छन्, तिनले त्यो ऐतिहासिक सहरको गरिमा उचालिरहेका छन्।

लेखनको लत

लेखनको लत

शनिबार, ०५ चैत २०७३

'पसिनाको जुलुस' शीर्षकको कवितामा असीमले आफू र आफूहरुजस्तैका जीवन उतारेका छन्। उनी लगनखेलमा तरकारी बेच्छन्। सँगसँगै अक्षरको खेती गर्छन्। आफूभित्र उठेका विचार, भावना, संवेदनालाई शब्दमा पोख्छन्।

आइतीमाया

आइतीमाया

शनिबार, ०५ चैत २०७३

आइतीमायाले दाहिने कुहिनाले दावालाई घचेटिदिन्छे। दावा भक्लक्क लड्छ। आइतीमाया खितिती हाँस्छे। दावा जुरुक्क उठ्छ। आइतीमायालाई घुर्‍यानमाथि लडाउँछ। आइतीमाया उठ्न बल गर्छे। दावाको मिचाइ झन् बढेर जान्छ। मुर्दार भन्दै आइतीमाया फेरि खितिती हाँस्छे। उसले अब माइती जाने कुरा बिर्सिन्छे।

नेपालभाषाका पारसमणि

नेपालभाषाका पारसमणि

शनिबार, ०५ चैत २०७३

जीवनको अन्तिम घडीमा सार्वजनिक परिचय नभएका सर्वसाधारणझैँ उनी गुमनाम भएर बिदा भए। तर, तिनले बु‰नु जरुरी छ, जसरी नेपालीमा विजय मल्ल, गोविन्द गोठाले, रमेश विकलको स्थान छ, नेपालभाषामा रामशेखरको सम्मान त्यही स्तरको छ। जसरी नेपाली नाट्य क्षेत्रमा प्रचण्ड मल्ल, हरिहर शर्माको स्थान छ, नेपालभाषाको नाटकमा रामशेखरको स्थान त्यतिकै छ।

ललितकला प्रज्ञा-प्रतिष्ठानमा शीतयुद्ध

शनिबार, ०५ चैत २०७३

ललितकला प्रज्ञा-प्रतिष्ठान गठनका लागि कलाकारले चुनौतीपूर्ण स्थितिको सामना गर्नुपरेको इतिहास छ। स्वतन्त्र ललितकला प्रज्ञा–प्रतिष्ठानको माग राखी आन्दोलन गर्दै जाँदा यो स्थापना भएको हो। यसको आवश्यकता महसुस सरकारलाई होइन कि स्वयं कलाकारलाई भएको हो, जसलाई प्राज्ञ पदाधिकारीले बुझ्न जरुरी छ।

कमजोर

कमजोर

शनिबार, ०५ चैत २०७३

'धिक्कार छ! मैले तिमीलाई धोका दिएको तिमीले देखिनौ? मैले तिम्रो मेहनतको पैसा कसरी उडाएँ देखिनौ? र, पनि तिमी धन्यवाद भनिरहेकी छ्यौ! अरे...मैले त तिमीलाई जाँचेको पो त! म तिमीलाई अस्सी रुबल दिन्छु। यो लेऊ पूरै पैसा!'

भीरको यात्रा

भीरको यात्रा

शनिबार, ०५ चैत २०७३

जीवन पनि एउटा भीर नै रहेछ। यसको उकालो पहाडको भीरभन्दा कहाँ कम रहेछ र? मानिस जीवनरूपी भीरमा सकीनसकी उक्लने प्रयासमा देखिन्छन्। कति अलिकति माथिसम्म उक्लेर बीचमै कता हराउँछन् भने कति तलै अस्ताउँछन्। सामर्थ्यवानका लागि अप्ठेरो भीर पनि भीरजस्तो बन्दैन, आफ्नो क्षमताको पूर्ण उपयोग गरेर भीरका चुनौतीको सामना गर्छन्।

'कुञ्जिनी' कथा

शनिबार, ०५ चैत २०७३

हामीले २०४६ सालमा स्थापना गरेको स्पष्ट हुँदाहुँदै २०५६–२०५७ मा गठित साहित्य कुञ्जका अध्यक्ष मुकुन्द घिमिरेले कुञ्जिनी (वर्ष ५अंक ८, २०५७) पत्रिकामा साहित्य कुञ्ज हामीले स्थापना गरेको नभई २०२२ सालमा ठाकुरप्रसाद पराजुली र माधव भट्टराईको सक्रियतामा स्थापित भनेर इतिहासलाई बंग्याउँदै एउटा प्रायोजित एवं भ्रमपूर्ण सम्पादकीय लेखे।

एक 'बौद्धिक बेइमान'को इमानदारी

एक 'बौद्धिक बेइमान'को इमानदारी

शनिबार, ०५ चैत २०७३

एक अन्तर्वार्तामा शंकरपत्नी रत्नाले भनेकी थिइन्, 'उहाँ कतिसम्म इमानदार हुनुहुन्थ्यो भने टिनेज छोराछोरीका नाममा आएका चिठी कहिल्यै खोलेर हेर्नुभएन, चिठी जसको नामको हो, उसले मात्रै हेर्ने भन्नुहुन्थ्यो।'

तीन कविता : तिर्खा

तीन कविता : तिर्खा

शनिबार, ०५ चैत २०७३

लामो यात्रा हिँडेपछि तिर्खाएर धमिलो कुवानजिक उभिएको छु उफ् कसरी खान सक्छु म तिमीले रगताम्मे हात पखालेको यो कुवाको दूषित पानी?

Fixed Ad