Sunday 2 Falgun, 2072 |
Menu

अर्थ

istl

गम्भीर अवस्थामा देश

(0 votes)
तीन महिनादेखि तराईमा चलाइएको आन्दोलन अत्यन्त डरलाग्दो चरणमा प्रवेश गरेको संकेत देखिन थालेको छ। आन्दोलनका नाममा औषधि बोकेको ट्रकमा आगजनी गर्ने, बिरामी बोकेको एम्बुलेन्स तोडफोड गर्नेदेखि राजमार्ग र पुल भत्काउनेजस्ता अमानवीय र आपत्तिजनक कार्य हुन थालेका छन्। राजमार्ग खोल्न खटिएको प्रहरीमाथि आक्रमण भएको छ। प्रहरीले बल प्रयोग गर्दा आन्दोलनकारी मारिएका छन्।
सम्पादकीय

Email This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
nepalipatro-nagarik
तराईमा यस्तो गम्भीर अवस्था उत्पन्न हुँदा पनि सरकार, विपक्ष र आन्दोलनकारी भनिएका मधेसी दलहरूमा संवेदनशीलता देखिएन। राजनीतिक नेतृत्व लगभग तमासे भएको छ। राजधानीमा वार्ताका कुरा धेरै भएका छन् तर परिणाम भने शून्य छ। यसले सरकार र आन्दोलनकारी दुवै पक्ष आन्दोलनको प्रकृति र जोखिमप्रति संवेदनशील नभएको पुष्टि हुन्छ। आइतबार प्रधानमन्त्री केपी ओलीले बोलाएको सर्वदलीय छलफल मधेस आन्दोलनको राजनीतिक समाधान खोज्ने निर्णय गरेर टुंगियो। कुनै पक्षले पनि अहिलेसम्म आन्दोलन दमन गर्ने वा वार्ता नगर्ने भनेकै छैन। अतः राजनीतिक समाधान खोज्ने भन्नैका लागि त वार्ता गरिरहनै पर्ने थिएन। यसैले जनताका आँखामा छारो हाल्नका लागि वार्ताका नाटक रचिएका त हैनन् भन्ने भान पर्दै गएको छ।

यसपटकको आन्दोलन सुरुदेखि बढी नै उत्तेजक, अराजक, हिंसात्मक र दिशाहीन देखिएको थियो। आन्दोलनकारी दलका नेताको अत्यन्त उत्तेजक र आपत्तिजनक अभिव्यक्ति अराजकता मच्चाउने प्रकृतिको थियो। अन्य दलका नेता देश र जनताप्रति जिम्मेवार भएका भए मधेसकेन्द्रित नेताहरूको उत्तेजक भाषणलगत्तै भएको टीकापुर घटनाबाट पाठ सिकेर थप क्षति रोक्ने थिए। उति बेलै वार्ता गरेर टुंग्याएको भए यति ठूलो जनधनको क्षति हुने थिएन। प्रहरी वा आन्दोलनकारी जो मारिए पनि नेपाली नागरिक मारिँदा देशलाई पीडा हुन्छ। उद्योगधन्दा, विद्यालय, यातायात बन्द हुँदाको क्षति सिंगै मुलुकले सहनुपर्छ। नेपालको आर्थिक वृद्धिदर नकारात्मक हुँदा मधेसका जनतालाई पनि नोक्सानी हुन्छ। सत्ताधारी, विपक्षी र आन्दोलनकारी नेतृत्व देशप्रति साँच्चै इमानदार र संवेदनशील भएको भए आन्दोलन लम्बिन र यस हदसम्म अराजक हुन दिने थिएनन्। दुर्भाग्य, समाधानका लागि अझै पनि तिनै संवेदनहीन, गैरजिम्मेवार र अराजक राजनीतिक नेताहरूकै मुख ताक्नुपरेको छ।

संविधान संशोधन गरेर मधेसमा माग सम्बोधन गर्न संसदका प्रमुख दलहरू तयार भएको जानकारी धेरैपटक दिइसकिएको छ। संविधानसभाले पारित गरेको संविधानलाई त्यही संविधानमा उल्लेख गरिएका विधि र प्रक्रिया अपनाएर मात्र संशोधन गर्न सकिन्छ। मधेस आन्दोलनको नेतृत्व गर्नेहरूले पनि यो संवैधानिक यथार्थ पक्कै बुझेकै होलान्। मधेसी नेताहरूले संविधानलाई आन्दोलनबाट फाल्नै खोजेका हुन् भने संविधान स्वीकार गर्ने जनसंख्या झन् ठूलो रहेको यथार्थ बिर्सनु हुँदैन। मधेस आन्दोलनको मुख्य माग भनिएको जनसंख्याका आधारमा प्रतिनिधित्व र समानुपातिक समावेशीको व्यवस्था मिलाउन संसदमा संविधान संशोधन प्रस्ताव दर्ता भइसकेको छ। सम्भवतः त्यसले धेरै हदसम्म मधेस आन्दोलनको मूल माग पूरा पनि हुनेछ। तर, संविधान संशोधनपछि पनि आन्दोलन जारी रहने सन्देहमा सरकार संशोधन प्रक्रिया अगाडि बढाउन हिचकिचाएको र आन्दोलन मत्थर भए सरकारले मागहरू सम्बोधन नगर्ने शंकाले आन्दोलनकारी नेताहरूले दबाब चर्काउने रणनीति अपनाएको देखियो। यी दुवै रणनीति अविश्वास र असमझदारीबाट प्रेरित छन्। नकारात्मक मानसिकता र निषेधको अभ्यासबाट समस्या समाधान हुँदैन। यसैले सरकारले सन्देह छाडेर राजनीतिक रूपमा सही ठहरिएको संशोधन अगाडि बढाइहाल्नुपर्छ। राज्यले अग्रसरता देखाइसकेपछि पनि आन्दोलन अराजक भइरह्यो भने नागरिकको जिउधन र स्वतन्त्रताको रक्षा गर्न तथा राष्ट्रिय अखण्डता जोगाउन सबै प्रकार संवैधानिक र कानुनी उपाय अपनाउन सरकार हिचकिचाउन हुँदैन। देशमा कानुन व्यवस्था कायम राख्न आवश्यकताअनुसार सरकारले उपयुक्त बल प्रयोग पनि गर्नुपर्छ। अहिले आन्दोलनको पक्षमा देखिएका देशभित्र र बाहिरका विभिन्न समूहले पनि राजमार्गको पुल भत्काउने जमातलाई नियन्त्रणमा नलिई राज्य तमासा हेरेर बस्नुपर्छ भन्न पक्कै सक्नेछैनन्। थप क्षति हुन नदिन वार्तालाई अविलम्ब टुंगोमा पुर्या्उनुपर्छ तर संवादबाट निष्कर्षमा पुग्न नसक्दासम्म कानुनी व्यवस्था कायम राख्न सरकार दृढ हुनुपर्छ।

प्रतिक्रिया

फागुन ८ देखि सडक उत्सव

फागुन ८ देखि सडक उत्सव

धरान–घुम्न जाउ धरान भन्ने नारासहित यही फागुन ८ गतेदेखि १० गतेसम्म १२ औं धरान सडक उत्सव आयोजना हुने भएको छ। होटल एशोसिएशन अफ धरानले आयोजना गर्ने उत्सवको अवसरमा एशोसिएशनमा आवद्ध...

सुन तोलाको ५५ हजार ५ सय पुग्यो

सुन तोलाको ५५ हजार ५ सय पुग्यो

काठमाडौं- केही दिनदेखि बढिरहेको सुनको मूल्यवृद्धि आगामी हप्तासम्म जारी रहे पनि यसले लामो समय निरन्तरता नपाउने नेपाल सुनचाँदी महासंघले जनाएको छ। विश्व बजारमा आकस्मिक रुपमा मूल्य बढ्दा त्यसको असर नेपालमा...

नियमित हुँदापनि इन्धन अभाव कायमै

नियमित हुँदापनि इन्धन अभाव कायमै

धनगढी–सुदुरपश्चिमका लागि नेपाल आयल निगम क्षेत्रीय कर्यालय धनगढीलाई भारत आयल कर्पोरेशनका बनथरा डिपोले डेढ महिनादेखि कोटा अनुसारको तेल नियमित दिइरहेको छ। अघोषित नाकाबन्दी हुनु भन्दा पहिले जस्तै कोटाअनुसार तेल आयात...

अमेरिका त्यागेर गाईपालन

अमेरिका त्यागेर गाईपालन

तिलोत्तमा (भैरहवा)- प्राविमा स्थायी शिक्षक। हातमा अमेरिकाको भिसा। समाजशास्त्रमा स्नातकोत्तर। सुखद भविष्यका थुप्रै अवसर सामुन्ने थिए। तर, उनले ती सबै त्यागिदिए। बसेनन् अमेरिका। बरु स्वदेशमै व्यावसायिक गाईपालन सुरु गरे।

शुक्रबार बाँडिएन पेट्रोल, शनिबार निजी सवारीले पाउने (पम्पको सूची)

शुक्रबार बाँडिएन पेट्रोल, शनिबार निजी सवारीले पाउने (पम्पको सूची)

काठमाडौं– नेपाल आयल निगमले जुनसुकै लटका निजी मोटरसाइकल, स्कुटर र निजी तथा सार्वजनिक चार पाङ्ग्रे सवारी साधनलाई शनिबार पेट्रोल वितरण गर्ने भएको छ।

महिला पछ्याउँदै दलाल

महिला पछ्याउँदै दलाल

काठमाडौं- पतिसँग सम्बन्धविच्छेद गरेपछि सुनसरी, हसुनपुर–४ की मनिषा राईको चाहना वैदेशिक रोजगारीमा जाने थियो। यही चाहना पूरा गर्ने सिलसिलामा उनको थुप्रै मेनपावर र एजेन्टसँग भेट भयो।

पेट्रोलियम पदार्थको हाहाकार  कायमै

पेट्रोलियम पदार्थको हाहाकार कायमै

झापा–भारतीय बजारबाट सहजै इन्धन भित्रिरहे पनि झापामा पेट्रोलियम पदार्थको हाहाकार यथावतै छ। यातायात व्यवसायीले आयल निगम र पेट्रोलियम व्यवसायीले नियतवश कृत्रिम अभाव देखाएर तस्करी धन्दालाई प्रोत्साहित गरेको आरोप लगाएका छन्।

भ्यालेन्टाइन डेमा ठमेल रातभर खोल्ने तयारी

भ्यालेन्टाइन डेमा ठमेल रातभर खोल्ने तयारी

काठमाडौं– प्रत्येक वर्षको फेब्रुअरी १४ तारिकमा विश्वभर मनाउने गरिएको भ्यालेन्टाइन डे(प्रणय दिवस)का दिन यस वर्ष काठमाडौंको मुख्य पर्यटकीय क्षेत्र ठमेल रातभर खोल्ने तयारी भइरहेको छ।