दसैंका गीतमा पीडा

मङ्गलबार, १० असोज २०७४, १० : ०५ चाँदनी हमाल


काठमाडौं- दसैं आयो
खाउँला पिउँला
कहाँ पाउँला
चोरी ल्याउँला
धत्त पापी म त छुट्टै बसौंला

वाल्यकालमा औंला भाँँच्दै धेरैले यही गीत गाउँदै दसैंलाई निम्ता दिन्थे । यो गीत गाउँदा घरमै दसैं आइसकेको धेरैलाई आभाष हुन्थ्यो । तर, अहिले यो गीत विरलै सुनिन्छ । संगीत र प्रविधिमा आएको परिवर्तनले दशैं र तिहारका गीतमा माया पिरती, दुःख, व्यथाका भावले स्थान पाएका छन् । दशैंमा रमाइलो गर्ने पुस्ता मरुभूमिमा श्रम गर्न गएपछि गायक संगीतकारले पनि उनीहरूकै भावनालाई प्रतिनिधित्व गर्ने गरी गीत तयार गर्ने गरेका छन् । त्यसैले आजभोलिका दसैं गीतमा उमंगभन्दा पीडा नै ज्यादा झल्कने गरेको पाइन्छ । ज्योतिप्रकाश विकले रचना गरेको तलको गीत यस्तै भावना समेट्ने प्रतिनिधि गीत हो ।
यो दसैंमा पनि म त घर आउने भइन
साथीसंगी सायद मेरो कर्ममा नै छैन

विदेशिएको छोराले दसैंमा घर परिवारको सम्झना गर्दै गरेको विलौना यो गीतमा छ । ‘धेरै नेपाली युवा यतिबेला खाडीमा दुःख गरिरहेका छन्,’ गायक तथा गीतकार ज्योतिप्रकाश विक भन्छन्, ‘उनीहरूका लागि दसैं एउटा बिझाउने घाउ नै बन्छ । त्यसैले त्यस्तै गीत गाएँ ।’
चालीस लाख बढी युवा वैदेशिक रोजगारीमा रहँदा उनीहरूले पठाउने रेमिट्यान्सबाटै नेपालमा रहेका परिवारले दसैं मनाउँछन् । तर, विदेशमा रहेकाहरू दसैंमा एक्लो महसुस गर्छन् । गाउँघर साथीसंगीको याद अनि विगतका दसैंमा परिवारसँग गरिएका रमाइलो नै उनीहरूको मन बुझाउने साथी बन्ने गरेका छन् ।
‘मेरो परदेशी मायालुको खबर आएन’ बोलको पुस्कल शर्मा र पूर्णकला विसीले गाएको गीतले पनि परदेशीकै पीडा बोल्छ ।
भन्छेउ आमा, रोएनी रोइछैनौ
था’छ तिम्रो साथ कोइछैन
खालीखुट्टा गर्दैछु छौ कि गामवेशी पाखा

एउटा छोराले दसैंमा आमाको दुःख सम्झदै पशुपति शर्माले दसैं गीतमा नेपाली आमाको पीडा पोखेका छन् ।
बसेकी छु तिमीलाई नै कुरी
परदेशीको मन कति निष्ठुरी

विष्णु माझी र ऋषि खड्काको स्वरको गीतले पनि दसैं परदेशिएका र उनका परिवारका लागि झझल्को मात्र हुने औंल्याएको छ ।
आउँछु भनु था’छैन आउने दिन
आउन्न भनौ क्यारी मन दुखाउने

जय देवकोटाले पनि विदेशिएपछि दसैंमा घर फर्किन नपाएको पीडा नै ओकलेका छन् । कुलेन्द्र विक र देवी घर्तीले पनि ‘यो दुःखीलाई के दसैं के तिहार’ भन्दै गीतमा दसैं मनाउन नपाउँदाको पीडा ओकलेका छन् ।
‘दसैं आयो, यसपाली त आउनुस न ए हजुर’ भन्दै शान्ति सुनार र भगिरथ चलाउनेले  पनि  परदेशकै पीडा दसैं गीतमार्फत् दर्शक स्रोतामाझ ल्याएका छन् ।  राजु परियार र जमुना रानाले ‘यसपालि म आउँदैछु घर’ भनेर पीडाका गीतभन्दा विपरित केही सान्त्वना दिने प्रयास गरेका छन् । उनले झैं ‘होला गाउँघरमा रम्म र झम्म म पनि त आउँदैछु दसैको दिनसम्म’ भनेर पूर्णकला विसी र अमितबाबु रोकायाले पनि आशा देखाएका छन् ।
अरुबेलाभन्दा कम गीत रेकर्ड गराएकी गायिका पूर्णकला विसी देशका युवाहरू परदेशिएकाले पनि दसैंमा यस्तै भावका गीत बढी आएको बताउँछिन् । परदेशमा बस्नुको पीडा परदेशीले गीत वा एल्बम निकालेर पोख्ने कारणले पनि दसैंमा यस्ता भावको गीतको बाहुल्य रहेको उनको अनुमान छ ।
‘विदेशमा बस्नेले पनि दसैं तिहारका गीतमा लगानी गर्ने र लेख्ने चलन बढेको छ,’ उनले भनिन्, ‘आफ्नै पीडा गीतमा बढी पोख्छ्न । हामीले पनि उहाँहरूलाई नै लक्ष्य गर्दै गीत गाउने गरेका छौं ।’
एल्बमको बजार सकिएर कलाकारको आम्दानी स्टेज कार्यक्रममा खुम्चिएपछि गायक गायिकाको सिर्जना पनि स्टेज लक्षित भएको छ । ‘स्टेज कार्यक्रममा पनि कलाकारले कमाउने भनेको विदेशबाट नै हो । कलाकार पनि यही दसैंको बेला विदेशतिरै हुन्छन् । उताका श्रोताले पनि यस्तै गीत सुन्न चाहन्छन् । त्यही भएर पनि उमंगभन्दा दुःखका गीत बढी आएका हुन्,’ खरेलले भनिन् ।






यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।

अन्य समाचार

सेल्फि र सेल्फि फोनको लहर

सेल्फि र सेल्फि फोनको लहर

सेल्फि फोनको ट्रेन्डलाई नियालेर हेर्दै र सेल्फि क्यामरा राम्रो हुनलाई केको आवश्यकता पर्छ भन्ने विषयमा टिप्पणी । ...

ट्याब्लेट रोज्दा खोज्नुपर्ने उत्तरहरु

ट्याब्लेट रोज्दा खोज्नुपर्ने उत्तरहरु

सानदार स्क्रिन हुने, बोक्न गाह्रो नहुने र चलाउन सजिलो हुने भएकाले ट्याब्लेट छोटो समयमा नै अत्यधिक लोकप्रिय भएको छ ।...

ल्यापटप छान्न सरल

ल्यापटप छान्न सरल

गाह्रोभन्दा गाह्रो कामहरु पनि सजिलै गर्न मिल्ने तर जता पनि सजिलै बोकेर हिंड्न मिल्ने भएकाले ल्यापटप अहिले पुराना शैलीका डेस्कटप...

टिभीको नयाँ रुपलाई नियाल्दा

टिभीको नयाँ रुपलाई नियाल्दा

टिभी हेर्न सजिलो छ । किन्न भने त्यति सरल नहुन सक्छ । अहिले पुराना शैलीका सिआरटि टिभीहरु उत्पादन हुन छोडिसके...

‘प्याडम्यान’को रिलिज सर्‍यो, अब ‘पद्मावत’ एक्लै

‘प्याडम्यान’को रिलिज सर्‍यो, अब ‘पद्मावत’ एक्लै

अक्षय कुमारको सामाजिक कथामा आधारित फिल्म ‘प्याडम्यान’ को प्रदर्शन मिति सारिएको छ। २५ जनवरीका लागि तोकिएको फिल्म अब फेब्रअरी ९...

समस्या बढाउने सञ्जाल

समस्या बढाउने सञ्जाल

केही अध्ययनले सोसल मिडियाको प्रयोग र डिप्रेसनबीच सम्बन्ध देखाएका छन् । केही अध्ययनले भने कसरी सोसल मिडियाले राम्रो गर्न सक्छ...

सोहेल खान काठमाडौंमा

सोहेल खान काठमाडौंमा

बलिउड अभिनेता सोहेल खान शुक्रबार काठमाडौं आइपुगेका छन्। दवाङ्ग इभेन्टका लागि आउँदो मार्चमा नेपाल आउन लागेका चर्चित अभिनेता सलमान खानको...

भैरहवामा कार्यक्रम गरेसँगै नेपथ्यको कन्सर्ट यात्रा सकियाे

भैरहवामा कार्यक्रम गरेसँगै नेपथ्यको कन्सर्ट यात्रा सकियाे

मुलुकभरिबाट सोनाम ल्होसार मनाउने भक्तजनको भीड, छेवैको लुम्बिनीमा लागेको साँझ भैरहवा पनि लोक भाकामा आधारित रक संगीतमा डुब्यो। ...