दसैंका गीतमा पीडा

मङ्गलबार, १० असोज २०७४, १० : ०५ चाँदनी हमाल


काठमाडौं- दसैं आयो
खाउँला पिउँला
कहाँ पाउँला
चोरी ल्याउँला
धत्त पापी म त छुट्टै बसौंला

वाल्यकालमा औंला भाँँच्दै धेरैले यही गीत गाउँदै दसैंलाई निम्ता दिन्थे । यो गीत गाउँदा घरमै दसैं आइसकेको धेरैलाई आभाष हुन्थ्यो । तर, अहिले यो गीत विरलै सुनिन्छ । संगीत र प्रविधिमा आएको परिवर्तनले दशैं र तिहारका गीतमा माया पिरती, दुःख, व्यथाका भावले स्थान पाएका छन् । दशैंमा रमाइलो गर्ने पुस्ता मरुभूमिमा श्रम गर्न गएपछि गायक संगीतकारले पनि उनीहरूकै भावनालाई प्रतिनिधित्व गर्ने गरी गीत तयार गर्ने गरेका छन् । त्यसैले आजभोलिका दसैं गीतमा उमंगभन्दा पीडा नै ज्यादा झल्कने गरेको पाइन्छ । ज्योतिप्रकाश विकले रचना गरेको तलको गीत यस्तै भावना समेट्ने प्रतिनिधि गीत हो ।
यो दसैंमा पनि म त घर आउने भइन
साथीसंगी सायद मेरो कर्ममा नै छैन

विदेशिएको छोराले दसैंमा घर परिवारको सम्झना गर्दै गरेको विलौना यो गीतमा छ । ‘धेरै नेपाली युवा यतिबेला खाडीमा दुःख गरिरहेका छन्,’ गायक तथा गीतकार ज्योतिप्रकाश विक भन्छन्, ‘उनीहरूका लागि दसैं एउटा बिझाउने घाउ नै बन्छ । त्यसैले त्यस्तै गीत गाएँ ।’
चालीस लाख बढी युवा वैदेशिक रोजगारीमा रहँदा उनीहरूले पठाउने रेमिट्यान्सबाटै नेपालमा रहेका परिवारले दसैं मनाउँछन् । तर, विदेशमा रहेकाहरू दसैंमा एक्लो महसुस गर्छन् । गाउँघर साथीसंगीको याद अनि विगतका दसैंमा परिवारसँग गरिएका रमाइलो नै उनीहरूको मन बुझाउने साथी बन्ने गरेका छन् ।
‘मेरो परदेशी मायालुको खबर आएन’ बोलको पुस्कल शर्मा र पूर्णकला विसीले गाएको गीतले पनि परदेशीकै पीडा बोल्छ ।
भन्छेउ आमा, रोएनी रोइछैनौ
था’छ तिम्रो साथ कोइछैन
खालीखुट्टा गर्दैछु छौ कि गामवेशी पाखा

एउटा छोराले दसैंमा आमाको दुःख सम्झदै पशुपति शर्माले दसैं गीतमा नेपाली आमाको पीडा पोखेका छन् ।
बसेकी छु तिमीलाई नै कुरी
परदेशीको मन कति निष्ठुरी

विष्णु माझी र ऋषि खड्काको स्वरको गीतले पनि दसैं परदेशिएका र उनका परिवारका लागि झझल्को मात्र हुने औंल्याएको छ ।
आउँछु भनु था’छैन आउने दिन
आउन्न भनौ क्यारी मन दुखाउने

जय देवकोटाले पनि विदेशिएपछि दसैंमा घर फर्किन नपाएको पीडा नै ओकलेका छन् । कुलेन्द्र विक र देवी घर्तीले पनि ‘यो दुःखीलाई के दसैं के तिहार’ भन्दै गीतमा दसैं मनाउन नपाउँदाको पीडा ओकलेका छन् ।
‘दसैं आयो, यसपाली त आउनुस न ए हजुर’ भन्दै शान्ति सुनार र भगिरथ चलाउनेले  पनि  परदेशकै पीडा दसैं गीतमार्फत् दर्शक स्रोतामाझ ल्याएका छन् ।  राजु परियार र जमुना रानाले ‘यसपालि म आउँदैछु घर’ भनेर पीडाका गीतभन्दा विपरित केही सान्त्वना दिने प्रयास गरेका छन् । उनले झैं ‘होला गाउँघरमा रम्म र झम्म म पनि त आउँदैछु दसैको दिनसम्म’ भनेर पूर्णकला विसी र अमितबाबु रोकायाले पनि आशा देखाएका छन् ।
अरुबेलाभन्दा कम गीत रेकर्ड गराएकी गायिका पूर्णकला विसी देशका युवाहरू परदेशिएकाले पनि दसैंमा यस्तै भावका गीत बढी आएको बताउँछिन् । परदेशमा बस्नुको पीडा परदेशीले गीत वा एल्बम निकालेर पोख्ने कारणले पनि दसैंमा यस्ता भावको गीतको बाहुल्य रहेको उनको अनुमान छ ।
‘विदेशमा बस्नेले पनि दसैं तिहारका गीतमा लगानी गर्ने र लेख्ने चलन बढेको छ,’ उनले भनिन्, ‘आफ्नै पीडा गीतमा बढी पोख्छ्न । हामीले पनि उहाँहरूलाई नै लक्ष्य गर्दै गीत गाउने गरेका छौं ।’
एल्बमको बजार सकिएर कलाकारको आम्दानी स्टेज कार्यक्रममा खुम्चिएपछि गायक गायिकाको सिर्जना पनि स्टेज लक्षित भएको छ । ‘स्टेज कार्यक्रममा पनि कलाकारले कमाउने भनेको विदेशबाट नै हो । कलाकार पनि यही दसैंको बेला विदेशतिरै हुन्छन् । उताका श्रोताले पनि यस्तै गीत सुन्न चाहन्छन् । त्यही भएर पनि उमंगभन्दा दुःखका गीत बढी आएका हुन्,’ खरेलले भनिन् ।






यसमा तपाईको मत

तपाईंको रुचि अनुसारको समाचारको लागि खाता खोल्नुहोस् ।

अन्य समाचार

घरमा मोर्डन लाइटिंग

घरमा मोर्डन लाइटिंग

सही लाइटिंगको प्रयोगबाट घरलाई मोडर्न र नयाँ रुप दिन सकिन्छ । लाइटिंग मिलेको घर हेर्दामा साह्रै राम्रा हुन्छन । ...

वाशिंग मेसिन खरिद गाइड

वाशिंग मेसिन खरिद गाइड

वाशिंग मेसिन खरिद गर्दा ख्याल गर्नुपर्ने थुप्रै कुराहरु हुन्छन् | यस गाइड मार्फत तपाईले आफ्नो परिवारको लागि कस्तो फ्रिज खरिद...

घरेलु उपकरण सम्बन्धि सुरक्षा टिप्स

घरेलु उपकरण सम्बन्धि सुरक्षा टिप्स

घरेलु उपकरण सुरक्षित शैलीमा प्रयोग नगर्नाले ठूला ठूला दुर्घटना हुन सक्छ। यी सुझावहरु पालाना गर्नाले यस्तो दुर्घटना न्यून हुन्छ ।

फ्रिजको हेरचाह कसरी गर्ने?

फ्रिजको हेरचाह कसरी गर्ने?

फ्रिजको औसत आयु १३ वर्ष मानिन्छ | तर यी कुराहरु ध्यानमा राखेर फ्रिजलाई कथित औसत आयुभन्दा धेरै समयसम्म प्रयोग गर्न...

अक्षय कुमार घाइते

अक्षय कुमार घाइते

बलिउड अभिनेता अक्षय कुमार घाइते भएका छन्। फिल्म ‘केसरी’को एक्सन सीनको शुटिङ्गका क्रममा उनी घाइते भएको भारतीय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन्।...

विश्वकै कान्छा निर्देशकद्वारा निर्देशित हैरानको टिजर सार्वजनिक

विश्वकै कान्छा निर्देशकद्वारा निर्देशित हैरानको टिजर सार्वजनिक

विश्वकै कान्छा निर्देशक सौगात विष्टले निर्देशन गरेको फिल्म हैरानको टिजर सार्वजनिक भएको छ । मुक्ति घले र श्रृष्टी घिमिरेको संयुक्त...

साउदीमा पहिलो पटक फेशन शो, दर्शक महिलामात्र

साउदीमा पहिलो पटक फेशन शो, दर्शक महिलामात्र

साउदी अरेबियामा पहिलोपटक फेशन शो भएको छ। साउदीको रियादमा सम्पन्न उक्त फेशन शोमा दर्शक भने महिलाहरूमात्र थिए।  उक्त फेसन शोमा सहभागी...

लिलि बिली : हिन्दी फिल्मको जोडजाड

लिलि बिली : हिन्दी फिल्मको जोडजाड

स्कटल्यान्ड तपाईंको ‘ड्रिम कन्ट्री’ हो र पर्दामै भए पनि त्यहाँका दृश्य देख्दा तपाईंको मन रमाउँछ भने ‘लिलि बिली’ हेर्नु राम्रै...