पुरञ्जन आचार्य

पुरञ्जन आचार्य

मोदी भ्रमणका पाँच उद्देश्य

मङ्गलबार, ०१ जेठ २०७५

भारतका प्रधानमन्त्री नरेन्द्र दामोदरदास मोदीले नेपाल भ्रमणका क्रममा विकासका अनेकन् सपना बाँडे पनि नेपाली युवालाई भने उनले सन्दीप लामिछामेको ‘इन्डियन क्रिकेट लिग’ सँगको आबद्धतालाई लिएर दिएको अभिव्यक्ति आकर्षक लाग्यो। प्रम मोदीले नेपालमा सन्दीपको नाम लिनु रदिल्ली डेयरडेभिल्सको होमग्राउन्डदिल्लीमै त्यही दिन सन्दीपलेखेल्न पाउनु संयोग नै भयो।

कांग्रेस पराजयको जिम्मेवारी विवाद

मङ्गलबार, १८ बैशाख २०७५

नेपाली कांग्रेस केन्द्रीय समितिको बैठक आरोप र प्रत्यारोप गर्दै अन्ततः निर्वाचन पराजयको सामूहिक जिम्मेवारी लिने भनी टुंगियो। विश्व राजनीतिक इतिहासमा बिरलै सुन्न र पढ्न पाइने निर्णय नेपाली कांग्रेसबाट सुनियो। पराजयको जिम्मेवारी केन्द्रीय कार्यसमितिले सामूहिकरूपमा लिने भनी गरेको निर्णयसँगै प्रश्न उठ्छ– किन चाहियो नेतृत्व, नीति र रणनीतिहरू पार्टीमा?

प्रमको आशालाग्दो ६० दिन

मङ्गलबार, ०४ बैशाख २०७५

निर्वाचित नयाँ सरकारलाई एक सय दिनसबै पक्षबाट अवरोध नगरी सहयोगमात्र गर्ने चलनलाई ‘हनिमुन पिरियड’ भनिएको होला।

फाइल बढुवा, छाताधारी र जुझारु कांग्रेस

मङ्गलबार, २० चैत २०७४

विराटनगरबाट काठमाडौँ उड्ने बुद्ध एयरको जहाज ‘डिले’ भएर म विराटनगर विमानस्थलमा बसिरहेको छु। मेरो दायाँवायाँ उर्लावारी, धरान र विराटनगरका भद्रभलाद्मीहरू राजनीतिक चर्चा गर्न व्यस्त छन्।

प्रम ओली निराश नपार

मङ्गलबार, ०६ चैत २०७४

स्टिफन हकिङ ब्रह्माण्डको अध्ययन र अनुसन्धानमा जीवन समर्पित गरी यसै साता व्रह्माण्डमा समाहित भए। ब्रह्माण्डबारे आमनेपालीलाई जिज्ञाशा र चासो छैन, हुनै सक्तैन। आफ्नो र परिवारको जीवन धान्न संघर्ष गर्नुपर्ने आमनेपालीको ब्रहमाण्ड सीमित छ।

२०७४ साल पर्व

मङ्गलबार, ०८ फागुन २०७४

नेपाल चाडपर्वहरूले भरिएको देश हो । चाड र सांस्कृतिक पर्वहरू मात्र होइन, राजनीतिक पर्वहरू पनि प्रशस्तै छन् नेपालमा । कोतपर्व त आम नेपालीहरूको मनमस्तिष्कमा अमिट नै छ । नेपाल एकीकरणपछि सत्ता स्वार्थका लागि अनेकन् राजनीतिक पर्वहरू घटे नेपालमा । ती सबै पर्वहरूमा कैयन् मानिसहरूको जीवनगाथा समाप्त भयो, कैयन् बहादुर नेपालीहरूको अनाहकमा ज्यान गयो । सत्ता परिवर्तन भए । शासक र वंशहरू नयाँ नयाँ उदाए र अस्ताए । तर पनि पर्वहरू निरन्तर भइरहेकै छन्।

दिल्ली किन काठमाडौँ आयो ?

मङ्गलबार, २३ माघ २०७४

नयाँ दिल्ली आफ्नै चिन्ता र छटपटीले दौडिएर काठमाडौँ आएको यो पहिलो घटना हो । दिल्ली धाउने बानी परेका नेपाली नेता दिल्ली नै काठमाडाैँधाउने दिन आएकामा तीनछक्क परेका होलान् यतिखेर।

नयाँ नेपाल बनाउने तीन घटना

मङ्गलबार, ०९ माघ २०७४

वामपन्थीहरूको सत्ताआरोहणसँगै भावी दिन कांग्रेसका लागि पीडादायीमात्र हुने छैन, बुद्धि पुराए कांग्रेस शुद्धीकरण र सुदृढीकरणको अवसर पनि बन्नेछ ।

जनादेश सम्मान गर

मङ्गलबार, २५ पुष २०७४

नेपालको संविधानअन्तर्गत सार्वभौम नेपालीको मत परिणाम धरापमा अड्केको छ । तीन चरणको निर्वाचनपछि लोकतन्त्रको जीत हुनेछ र जनताले बनाएको संविधानको कार्यान्वयन अगाडि बढ्नेछ भन्ने विश्वास र भरोसा सबै नेपालीमा थियो । तर आमनिर्वाचनपछि देशको वातावरण जुन ढंगले अगाडि बढिरहेको छ त्यो एउटा सच्चा लोकतन्त्रवादीका लागि लोकतन्त्र नै बुझ्न नसक्ने दारुण र शर्मनाक अवस्था भयो ।

‘डिप्रेसन’ बाट उठ्ला कांग्रेस ?

मङ्गलबार, ११ पुष २०७४

अब कांग्रेसबाट धेरै अवसरवादी, स्वार्थी र निजी फाइदाका लागि नेताको नजिक पुगेकाले पार्टी छाड्नेछन् । नोकरशाही, व्यापारी, पेशागत संगठनमा आबद्ध समूह र भल्नेरेबल जनताको पार्टी छाड्ने गति तीव्र हुनेछ । प्रदेश सरकार गठनपश्चात गाउँ र जिल्लामा कांग्रेस संगठनमा व्यापक पहिरो जानेछ ।

कांग्रेस किन हार्‍यो ? दोष कसको ?

सोमबार, २५ मङि्सर २०७४

नेपालमा बहुदल पुनस्र्थापना हुँदा पाँच वर्ष उमेरको बालक अहिले प्रौढतातिर लम्किसकेको छ । यसबीच त्यो पाँच वर्षे बालकले कैयन् पटक एमालेलाई निर्वाचनबाट सरकारमा पुगेको र झरेको देखिसकेको छ । अनि कसरी पत्याउँछ तिनैबाट अधिनायकवाद आउँछ भनेर ?

विचारको इतिहास र वर्तमानको नेपाल

मङ्गलबार, १२ मङि्सर २०७४

के वाम गठबन्धनले जितेमा कम्युनिस्ट अधिनायकवाद आउँछ नेपालमा ? म जस्ता व्यक्ति जसलाई ‘व्यक्तिको स्वतन्त्रता’ भन्दा ठूलो केही लाग्दैन अनि कांग्रेसले देशभित्रका कम्युनिस्टहरूको लोकतन्त्रीकरण गर्न सक्यो भनी गर्व अनुभव हुन्छ, विश्वास गर्न सहज छैन ।

गठबन्धनको प्रयोग र परिणाम

मङ्गलबार, २८ कार्तिक २०७४

राजधानी काठमाडौँमा हुने सामाजिक जमघटमा सामान्य भलाकुसारीपछि राजनीतिबाहेक अरु कुनै विषयले चर्चा पाउँदैन । हिजोआज स्वाभाविकरूपले निर्वाचन परिणाम कसको पक्षमा कति जाला भनी अड्कडवाजीले चर्चामा प्राथमिकता पाउने गरेको छ । गत साता एउटा जमघटमा केही पृथक कुरा भयो । र, यो विषय मेरा लागि आश्चर्यमा पार्नेखालको थियो ।

को वामपन्थी, को दक्षिणपन्थी ?

मङ्गलबार, १४ कार्तिक २०७४

२१ औँ शताब्दीको विश्वमा विगतका प्रचलित मान्यताअनुरूप कुनै पनि पार्टीको ‘जात’ छुट्याउन गाह्रो हुन्छ । यहाँ जात भन्नाले वैचारिक पहिचानलाई भन्न खोजिएको हो । यो समस्या विश्वव्यापी भए पनि नेपालमा गहिरोरूपमा कुन पार्टी वामपन्थी हो र कुन पार्टी दक्षिणपन्थी हो भनी ठ्याक्कै भन्न सजिलो छैन । अझ गठबन्धन संस्कृतिमा त पश्चिमा विचारकहरूले निर्माण गरेको ‘धार र वाद’बाट नेपाल जस्तो देशमा दलहरूको चरित्र चित्रण गर्न असम्भव नै छ । नेपाल अहिले त्यही अवस्थामा छ।

ध्रुवीकरण: ठीक कि बेठीक ?

मङ्गलबार, ३१ असोज २०७४

‘कहुँ तो माँ मर जाए, ना कहुँ तो बाप कुत्ता खाए ।’ नेपालको तराईमा मधेसीबीच प्रचलित यो लोक कहावत यतिखेर नेपालको गठबन्धन राजनीतिसँग मिल्दोजुल्दो छ।

मधेस : स्वदेश कि परदेश ?

मङ्गलबार, ०३ असोज २०७४

देशभर कम्प्युटरको सर्भरले काम नगरेर जग्गासम्बन्धी सबै काम ठप्प भएको रहेछ केही दिनदेखि । भिडको बीचमा घेरिएर थकित मुद्रामा विराटनगर माल अड्डाका कार्यालय प्रमुख काठमाडौँमा हाकिमसाबहरूको देल्हीमा कुरा भएको छ, ‘देल्हीबाट प्राविधिक आएर सर्भर बनाएपछि काम चाँडै होला’ भनी आश्वासन दिइरहेका थिए । प्रत्येक दिनजसो जग्गासम्बन्धी काम लिएर माल अड्डा धाउने नेपाली देल्हीबाट कम्प्युटर प्राविधिक नेपाल आए÷नआएको सोधपुछ गर्थे ।

नेपाल फेर्ने दश घटना

मङ्गलबार, ०६ भदौ २०७४

नेपालको भूराजनीतिमा दश वर्षभित्र ठूलो परिवर्तन आएको छ। चीन पनि खेलाडी भएको छ सक्रिय। स्वयम् भारत नै नेपालको भूराजनीतिलाई परिवर्तन गर्ने कारक बन्यो।

नेपालमा गैरसरकारी संस्थाको भूमिका

मङ्गलबार, २४ साउन २०७४

नेपालमा झांगिएको गैसस संस्कृति भनेको कम मेहनतमा केही पश्चिमा शिक्षा र गैसस 'जार्गन'लाई प्रयोग गरी भिख माग्न जान्ने समुदाय र संस्कारको विकास हो भनी बुझिन्छ।

के नेपाल सहरै सहरको देश हो ?

मङ्गलबार, १० साउन २०७४

भनिन्छ, सय वर्ष खेर गयो, अझै सय वर्ष नपर्ख । आज र अहिल्यैबाट सुरु गर, गन्तव्यमा पुगिन्छ ।

कांग्रेस किन दोस्रो भयो?

मङ्गलबार, २७ असार २०७४

जनताको मनोदशाले मतपत्रमार्फत दर्शाएको कुरा के हो भने धेरै कारणमध्ये नेकपा एमाले अहिले एक नम्बर पार्टी हुनुमा प्रचण्ड–देउवाका शंृखलाबद्ध गल्ती प्रमुख छन्।